Πως τα παιδιά με αυτισμό αντιλαμβάνονται αυτά που τους λέμε

12 Απριλίου 2016 / Δήμητρα Αναστασιάδου

aftismos_prwima_xaraktiristikaΤο κομμάτι της επικοινωνίας στον αυτισμό αποτελεί ένα καίριο ζήτημα που απασχολεί τόσο τους γονείς όσο και τους εκπαιδευτικούς.  Πολλά παιδιά με αυτισμό δεν έχουν αναπτύξει λόγο και όσα έχουν καταφέρει δεν μπορούν να αποδώσουν με σαφήνεια αυτό που θέλουν.

Ένας τομέας της επικοινωνίας που εντοπίζεται δυσκολία στα παιδιά με Διάχυτες Αναπτυξιακές Διαταραχές είναι η γλωσσική κατανόηση. Με τον όρο γλωσσική κατανόηση  εννοούμε την δυσκολία των παιδιών να αντιληφθούν οδηγίες που θα τους δοθούν.  Για παράδειγμα όταν τους δίνονται πολλές εντολές ταυτόχρονα ή κάποιος τους μιλάει πολύ γρήγορα ή  χρησιμοποιεί πολλές λέξεις  τους προκαλεί σύγχυση. Οι οδηγίες που θα τους δίνονται θα πρέπει να είναι απλές, ξεκάθαρες και πολλές φορές να χρησιμοποιούνται οπτικές ενδείξεις με τη χρήση μιας φωτογραφίας ή και εικόνας π.χ Πήγαινε να παίξεις στο δωμάτιο, ώρα για φαγητό, κάτσε στην καρέκλα.

Ένα ακόμη στοιχείο που λησμονούμε είναι τα προβλήματα μνήμης που παρουσιάζουν τα παιδιά με αυτισμό. Παρατηρούμε ότι πολλά παιδιά έχουν πολύ καλή βραχυπρόθεσμη μνήμη και μπορούν να μας πουν ολόκληρο κείμενο από κάποιο διάλογο που έχουν ακούσει ή έχουν δει. Παρ όλα αυτά υστερούν στην μακροπρόθεσμη μνήμη που τη χρειάζονται για ανάκληση φράσεων ή οδηγιών.  Για το λόγο αυτό οι γονείς θα πρέπει να χρησιμοποιούν συχνά τις φράσεις ή τις οδηγίες που χρειάζεται το παιδί στην καθημερινότητα του ακόμη και με τη χρήση οπτικών βοηθημάτων, όπως ένα γραπτό μήνυμα σε ένα χαρτί ή μια εικόνα ή και ακόμη ένα αντικείμενο.

ECYDHP Mixed race boy shouting into speech bubble on chalkboard

Τέλος παρατηρούμε αδυναμία στη γενίκευση του νοήματος. Τα παιδιά με αυτισμό αδυνατούν να γενικεύσουν το νόημα των λέξεων . Μπορεί μια λέξη να είναι κατανοητή σε μία κατάσταση και εντελώς άγνωστη σε ένα άλλο περιβάλλον, για παράδειγμα το παιδί μπορεί να αντιλαμβάνεται την παρότρυνση πήγαινε να παίξεις όταν βρίσκεται στο σπίτι ενώ το πήγαινε να παίξεις σε έναν χώρο αναψυχής να του είναι εντελώς άγνωστο γιατί δεν έχει διδαχθεί πως θα το κάνει. Έτσι λοιπόν θα πρέπει να διδάσκουμε τα παιδιά τις εκφράσεις που χρησιμοποιούμε σε όλα τα πλαίσια, εντός και εκτός σπιτιού , δίχως να αλλάζουμε τις λέξεις για να μπορέσει το παιδί να συνδέσει τη φράση με την έννοια σε πολλά διαφορετικά περιβάλλοντα ή καταστάσεις.